مالچ چیست؟

مالچ‌ها انواع مختلفی دارند که انتخاب نوع آن باید براساس نیازهای هر محصول یا هر منطقه باشد.

مالچ‌ها به دو نوع آلی و غیر‌آلی دسته‌بندی می‌شوند.

مالچ آلی

مالچ آلی یا بیولوژیک شامل مواد طبیعی همچون علف خشک، کاه، کلش، پوست درخت، چوب خردشده، برگ، خاک اره و کمپوست است.

ماچ کشاورزی آلی

مالچ غیر‌آلی:

 

مالچ‌های غیرآلی یا شیمیایی به پوشش‌هایی از جنس پلاستیک یا پلی‌اتیلن گفته می‌شود که بر روی خاک گسترده می‌شوند.
این محصول برای جلوگیری از رشد گیاهان هرز و همچنین تبخیر آب از خاک مورد استفاده قرار می‌گیرد. گیاهان از داخل منافذی که روی سطح فیلم ایجاد می‌شود، رشد می‌کنند.

مالچ کشاورزی پلاستیکی

 

ضخامت این نایلون‌ها بین ۳۰ تا ۵۰ میکرون است. مالچ پلاستیکی در رنگ‌ها و اندازه‌های گوناگون برای نیازهای مختلف تولید می‌شود. دوام مالچ‌ها به ضخامت آن‌ها بستگی دارد. در مالچ پلاستیکی، دوام عاملی مهم است. بیشتر پلاستیک‌های ترد و شکننده قابل استفاده در کشت‌ها هستند، اما بادهای سنگین می‌توانند آنها را پاره کنند. پلاستیک‌های محکم پس از دو بار کشت هم پابرجا می‌مانند. مالچ پلاستیکی به‌صورت خط‌های موازی در سطح خاک‌های آماده شده‌ قرار می‌گیرد. بستر خاک باید بدون باقیمانده گیاهان باشد و به‌وسیله شیء سنگینی در روی حاشیه‌های کناره خاک محکم شود. مالچ باید محکم به خاک بچسبد تا انتقال حرارت به‌خوبی صورت گیرد و از آزاد شدن و حرکت آن توسط باد جلوگیری شود. حرکت مالچ توسط باد ممکن است پلاستیک را پاره کند و قابلیت آن را از بین ببرد. همچنین لایه‌های مالچ می‌توانند مانعی برای جلوگیری از خروج گاز سمی «متیل بروماید» باشند که برای کشتن باکتری‌های خاک کاربرد دارد. فیلم مالچ به کشاورزان این امکان را می‌دهد که کمتر از متیل بروماید استفاده کنند.

تاریخچه

ایده استفاده از فیلم پلی‌اتیلن برای تولید گیاه اولین بار در سال ۱۹۵۰ توسط دکتر Emery M. Emmert از دانشگاه کنتاکی داده شد. او اولین کسی بود که به منفعت استفاده از پلی‌اتیلن به‌عنوان فیلم مالچ برای تولید سبزیجات پی ‌برد. امروزه او را به شوخی ،”جراح پلاستیک” می‌نامند چرا‌که او مقالات متعددی در زمینه جایگزینی شیشه‌های گلخانه با پلاستیک داده است.

emery-emmert-University-of-Kentucky

مزایا

1.کاشت زودتر گیاه و افزایش بازده اقتصادی در تولید محصول

استفاده از مالچ باعث تغییر دمای خاک می‌شود. امکان کاشت زودتر و همچنین رشد سریع‌تر گیاه از مزیت‌های استفاده از فیلم مالچ است. مالچ سفید با بازتاب نور خورشید بطور مؤثری دمای خاک را کاهش می‌دهد. این کاهش دما، پایداری گیاه در نیمه تابستان که نیاز به خاک خنک‌تر دارد را فراهم می‌کند.

برداشت زودتر محصول و عرضه آن در زمان اوج قیمت، افزایش سطح سبز مزرعه، افزایش سه تا چهار برابری عملکرد، جلوگیری از آفات و بیماری‌ها و رشد علف‌های هرز و استفاده نکردن از سموم علف‌کش و آفت‌کش، کاهش میزان ساعت‌کار کارگری و کیفیت بهتر محصول سبب افزایش بازده اقتصادی محصول می‌شود. در کنار بازده اقتصادی، مزایای تولید ارگانیک را نیز باید اضافه کرد. به طور متوسط برای هر هکتار صیفی، درحدود ۱۳۰ کیلوگرم پلاستیک مصرف می‌شود. پژوهشگران نشان دادند که استفاده از مالچ پلاستیکی منجر به زودرسی بین هفت تا ۱۴ روز و عملکرد سه تا چهار برابر نسبت به محصولاتی می‌شود که بدون پوشش مالچ رشد کرده‌اند.

امروزه استفاده از انواع مالچ‌های پلاستیکی در کشاورزی برای افزایش عملکرد و زودرسی گیاهان به‌ویژه گونه‌های گرمادوست مانند فلفل، ذرت، گوجه فرنگی و گیاهان پیچک‌دار در‌حال افزایش است.

2. نگهداری رطوبت خاک

فیلم مالچ از هدر رفتن آب به‌دلیل تبخیر جلوگیری می‌کند و این بدین معناست که می‌توان از سیستم آبیاری قطره‌ای استفاده کرد. همچنین فیلم مالچ باعث توزیع رطوبت در سطح خاک شده که این استرس وارده به گیاه را کاهش می‌دهد.


3. جلوگیری از رشد علف هرز

مالچ از رسیدن نور خورشید به خاک ممانعت می‌کند که باعث جلوگیری از رشد علف هرز می‌شود.

مبارزه با علف های هرز

4. کاهش در خروج مواد مغذی کود از دسترس ریشه گیاه

استفاده از آبیاری قطره‌ای به همراه پلاستیک مالچ از این پدیده جلوگیری می‌کند. سیستم آبیاری قطره‌ای از ورود حجم زیاد آب به خاک که باعث انحلال نیتروژن و سایر مواد مغذی و رفتن به عمق خاک، جایی که در دسترس ریشه گیاه نباشد‌، جلوگیری می‌.
در آبیاری قطره‌ای آب کمتری به همراه کود به عمق خاک نفوذ می‌کند و بیشتر آن مورد مصرف ریشه گیاه قرار می‌گیرد. در این فرآیند علاوه‌بر صرفه‌جویی در مصرف آب، مصرف کود نیز کاهش می‌یابد.

5. بهبود کیفیت محصول

پلاستیک مالچ میوه را از خاک دور نگه می‌دارد و این موضوع باعث تمیزی بیشتر میوه و سبزی می‌شود. این مورد در توت‌فرنگی بسیار مشهود است.

6. جلوگیری از فشردگی خاک

پلاستیک مالچ از پوسته پوسته شدن خاک در اثر باران و آفتاب جلوگیری می‌کند. با کاهش میزان علف‌های هرز نیاز به شخم‌زدن کاهش می‌یابد که باعث می‌شود خاک زیر مالچ همچنان نرم و دارای هوا باشد و این امر موجب افزایش میزان اکسیژن خاک و فعالیت میکروبی آن می‌شود.

خرید محصولات پلی اتیلن

7. کاهش صدمه به ریشه

استفاده از پلاستیک مالچ، به‌طور عملی منطقه بدون علف هرز را در اطراف گیاه ایجاد می‌کند، بنابراین شخم‌زدن برای حذف علف‌های‌هرز که امکان آسیب به ریشه‌های گیاه را به‌همراه دارد، از بین می‌برد.

 

8. تناوب زراعی مالچ

کشاورزان در مناطقی مانند استان اصفهان به‌طور عمده از تناوب زراعی خربزه، آفتابگردان و گندم استفاده می‌کنند. تمایل به استفاده از مالچ پلاستیکی به‌دلیل صرفه‌جویی در میزان آبیاری برای زمانی است که گندم به آبیاری نیاز دارد. در این تناوب در پایان برداشت خربزه، بدون برهم‌زدن زمین و ایجاد شیار به اصطلاح روش بدون خا ک‌ورزی یا (No-Tillage) آفتابگردان کشت می‌شود، به طوری که آبیارس اول آفتابگردان با آبیاری آخر خربزه مشترک می‌شود.

مالچ

معایب پلاستیک مالچ

هزینه

کشت مالچ با همه محاسنی که دارد باید به هزینه‌هایی مانند هزینه پلاستیک، کارگر، تجهیزات نصب و همچنین هزینه‌های جمع‌آوری بعد از کشت نیز ، توجه کرد.

نگرانی زیست محیطی

اگر پلاستیک‌های معمول مانند پلی‌اتیلن برای تولید مالچ استفاده شود تجمع آنها در خاک به‌دلیل عمر بالا از بازدهی خاک کاسته و مشکلات زیست محیطی را به‌همراه دارد، همچنین هزینه‌های جمع‌آوری و حذف آن‌ها گزاف است.

انواع فیلم مالچ

 

۱. مشکی-نقره‌ای

این نوع مالچ در صنعت کشاورزی کاربرد زیادی دارد. دلیل اولیه استفاده از این نوع فیلم، بهبود اثرات محیطی است. استفاده از مالچ روی نور و شدت آن در توسعه محصولات به‌دلیل ایجاد همزمان نور و گرما مؤثر است.


۲. مالچ کشاورزی

این محصول در رنگ‌های متنوعی وجود دارد و علاوه‌بر محافظت از خاک در کیفیت نگه‌داری حرارت و رطوبت خاک بسیار موثر است.


۳. مشکی-سفید

مالچ مشکی سفید با دستکاری در میزان دما، نور و رطوبت، شرایط بهینه برای تمامی محصولات به‌خصوص مواردی که حساس به گرما هستند را در فصل تابستان فراهم می‌کند و با کنترل علف‌های هرز، از بالا رفتن بیش‌ازحد دمای خاک، ریشه‌ها را خنک نگه می‌دارد.

 

پلاستیک مشکی کشاورزی

 

نکات مهم در ارتباط با مالچ

کشاورزانی که از مالچ در مزرعه استفاده می‌کنند باید به نکات زیر توجه کافی داشته باشند:
۱- استفاده از کودهای دامی مناسب (کودهای خشک و پوسیده)
۲- تنظیم مدار آبیاری و استفاده از تیپ‌های آبیاری با تنظیم فشار
۳- استفاده از قارچ‌کش جهت ضدعفونی کردن خاک (آبیاری نامنظم و استفاده بی‌رویه از کود دامی، افزایش قارچ‌های پارازیتی را به‌دنبال خواهد داشت.

 

اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در linkedin
اشتراک گذاری در email

برچسب‌ها:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط:

error:
صحبت در واتس‌اپ
سلام
جهت سفارش برای ما پیام بفرستید